वासिङ्टन डीसी, १६ वैशाख – अमेरिकी रक्षा मन्त्रालय (पेन्टागन) का वरिष्ठ अधिकारीहरूले रुस र चीनले विकास गरेका अत्याधुनिक मिसाइल प्रणालीहरूबाट अमेरिकालाई बचाउन कठिन रहेको स्वीकार गरेका छन्। अमेरिकी संसद् (कंग्रेस) मा सुनुवाइका क्रममा उनीहरूले प्रस्तावित ‘गोल्डेन डोम’ (Golden Dome) मिसाइल रक्षा प्रणालीका लागि बजेट माग गर्दै यस्तो चेतावनी दिएका हुन्।
के हो त पेन्टागनको चिन्ता?
राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले सन् २०२५ को जनवरीमा सत्ता सम्हाले लगत्तै जमिन र अन्तरिक्षमा आधारित यस रक्षा प्रणालीको प्रस्ताव गरेका थिए। सोमबार सिनेटको सशस्त्र सेवा समितिमा बोल्दै ‘असिस्टेन्ट सेक्रेटरी अफ वार’ मार्क बर्कोविजले भने— “अहिले अमेरिकासँग भएको रक्षा प्रणाली निकै सीमित छ र यो सानो स्तरका आक्रमण रोक्न मात्र डिजाइन गरिएको हो। आजको दिनमा हामीसँग हाइपरसोनिक हतियार वा क्रुज मिसाइल विरुद्ध कुनै रक्षा कवच छैन।”
रुस र चीनको बढ्दो सैन्य शक्ति
अमेरिकी स्पेस फोर्सका ‘गोल्डेन डोम’ कार्यक्रम प्रमुख माइकल गुटलेनले रुस र चीनले आफ्ना मिसाइल भण्डारलाई आधुनिकीकरण र विस्तार गरिरहेको बताए। उनले विशेष गरी:
हाइपरसोनिक ग्लाइड भेहिकल: जुन वायुमण्डलमा निकै उच्च गतिमा उड्न र दिशा बदल्न सक्छन्।
रुसी बुरवेस्टनिक (Burevestnik): आणविक शक्तिबाट चल्ने क्रुज मिसाइल।
यस्ता हतियारहरू अमेरिकी सेन्सर र ट्र्याकिङ प्रणालीलाई छल्नका लागि बनाइएको अधिकारीहरूको दाबी छ।
बजेट र लागतको चुनौती
ट्रम्प प्रशासनले ‘गोल्डेन डोम’ प्रणालीका लागि आगामी १० वर्षमा करिब १७५ अर्ब डलर खर्च हुने अनुमान गरेको थियो। तर पेन्टागनले अहिले यो लागत बढेर १८५ अर्ब डलर पुग्ने प्रक्षेपण गरेको छ। केही विश्लेषकहरूले भने यो खर्च अझै निकै माथि जान सक्ने चेतावनी दिएका छन्।
इरान-इजरायल युद्ध र रित्तिँदै गरेको भण्डार
इरान र इजरायलबीचको युद्धमा अमेरिकी मिसाइल रक्षा प्रणाली (THAAD र Patriot) को व्यापक प्रयोग भएका कारण अमेरिकाको ‘इन्टरसेप्टर’ (मिसाइल रोक्ने क्षेप्यास्त्र) भण्डार रित्तिँदै गएको रिपोर्टहरूले देखाएका छन्। यो भण्डार फेरि भर्न वर्षौँ लाग्न सक्ने बताइएको छ, जसले गर्दा अमेरिकाको आफ्नै राष्ट्रिय सुरक्षामा प्रश्न उठेको छ।
रुसको प्रतिक्रिया
रुसले भने अमेरिकाले सन् १९७२ को ‘एन्टी-ब्यालिस्टिक मिसाइल (ABM)’ सन्धिबाट हात झिकेपछि आफूले यस्ता रणनीतिक हतियार बनाउन बाध्य भएको बताउँदै आएको छ। मस्कोका अनुसार अमेरिकाको मिसाइल सिल्डले शक्ति सन्तुलन बिगार्ने र आणविक युद्धको जोखिम बढाउने काम गरेको छ।