तेहरान: इरानले अमेरिकी F-35 लडाकु विमानमाथि आक्रमण गरेर इतिहास रचेको दाबी गरिएको छ। अहिलेसम्म F-35 लाई लगभग अजेय मानिँदै आएको थियो। अमेरिकाको दाबी अनुसार, संसारको कुनै पनि एयर डिफेन्स सिस्टमले F-35 लाई सजिलै पत्ता लगाउन सक्दैन। यस्तो अवस्थामा यसलाई मार गिराउने वा आक्रमण गर्ने कुरा झन् कठिन मानिन्थ्यो। तर, इरानले F-35 मा आक्रमण गरेर अमेरिकाको यो दाबीलाई चुनौती दिएको भनिएको छ। अमेरिकाले पनि स्वीकार गरेको छ कि सैन्य अभियानका क्रममा उसको एउटा F-35 विमान गम्भीर रूपमा क्षतिग्रस्त भएको थियो, यद्यपि उक्त विमान सुरक्षित रूपमा आफ्नो बेसमा अवतरण गर्न सफल भएको बताइएको छ।
यससँगै प्रश्न उठेको छ—इरानले कुन मिसाइल प्रयोग गरेर F-35 मा आक्रमण गर्यो?
इरानले कुन मिसाइल प्रयोग गर्यो?
मिलिट्री वाच म्यागजिनको रिपोर्ट अनुसार, इरानले F-35 मा आक्रमण गर्न “माजिद” छोटो दूरीको एयर डिफेन्स सिस्टम प्रयोग गरेको हुन सक्छ, जसलाई AD-08 पनि भनिन्छ। यद्यपि, इरानले यसको आधिकारिक पुष्टि गरेको छैन। तर सैन्य विश्लेषकहरूका अनुसार, यस घटनाले अमेरिका र इजरायलको हवाई सैन्य अभियानमा प्रभाव पार्न सक्छ।
माजिद एयर डिफेन्स सिस्टम कति शक्तिशाली छ?
AD-08 माजिद इरानको छोटो दूरीको हवाई रक्षा प्रणाली हो। यसले इलेक्ट्रो-अप्टिकल र थर्मल सेन्सरको प्रयोग गरेर ड्रोन, क्रुज मिसाइल र कम उचाइमा उड्ने विमानहरूलाई निशाना बनाउन सक्छ। यसको प्रभावकारी दूरी करिब ८ किमि र उचाइ ६ किमिसम्म हुन्छ।
यो प्रणाली रडारको सट्टा इन्फ्रारेड गाइडेन्स प्रयोग गर्ने भएकाले स्टेल्थ विमानहरू विरुद्ध पनि प्रभावकारी हुन सक्छ। साथै, यसले ३६०-डिग्री कवरेज दिन सक्छ।
माजिद प्रणालीका मिसाइलहरू
माजिद सिस्टम “अरास २” सवारी साधनमा जडान गरिएको हुन्छ, जसले यसलाई सजिलै सार्न मिल्ने बनाउँछ। यसमा प्रयोग हुने AD-08 मिसाइलहरूमा इमेजिङ इन्फ्रारेड सीकर र प्रोक्सिमिटी फ्यूज हुन्छ, जसले लक्ष्यमा प्रहारको सटीकता बढाउँछ। यो इरानको स्वदेशी प्रणाली हो, जसलाई पहिलो पटक २०२१ मा सार्वजनिक गरिएको थियो।
इरानले हवाई सुरक्षा क्षमता बढाउँदै
इरानले अमेरिका र इजरायलसँगको तनावका बीच आफ्नो छोटो दूरीको हवाई रक्षा क्षमता बलियो बनाउन लगानी बढाएको छ। रिपोर्ट अनुसार, इरानले रूसी 9K333 Verba प्रणाली खरिद गर्ने सम्झौता गरेको छ, जसअन्तर्गत ५०० लन्चर र २,५०० मिसाइलहरू किनिने बताइएको छ।
Verba लाई विश्वकै उन्नत म्यान-पोर्टेबल एयर डिफेन्स सिस्टममध्ये एक मानिन्छ, जसमा अल्ट्राभायोलेट, नियर-इन्फ्रारेड र मिड-इन्फ्रारेड सेन्सर सहितको तीन-स्तरीय सीकर हुन्छ।
