दोस्रो युद्धका बेला चीनीया कम्युनिष्ट पार्टीका अध्यक्ष माओत्सेतुगंले अमेरीकाबारे भनेका थिए , यो उसको पहाडको टुप्पोमा बसेर बाघको लँडाई हेर्ने नीति हो ।
हुन पनि अमेरीकाले दोस्रो विश्व युद्ध ताका जापानमा अन्तिममा परमाणु बम हान्यो तर उसले पुरै युद्धमा भाग लिएन तर हतियार बेचेर थुप्रो पैसा कमायो । त्यही बलमा उ विश्वको शक्तिशाली देश बन्यो ।
अहिले रुस र युक्रेनबीचको युद्धको एउटा प्रमुख कारण अमेरीका र उसको नेटो एलाईन्स मुख्य कारण ठान्दछन् विष्लेषकहरु । रुस युक्रेन युद्ध शुरु भएको एक साता भित्रै रुसमाथि कैयौ प्रतिवन्ध अमेरीका र नेटोले लगाईसकेको छ ।
रुसमाथिको आर्थिक प्रतिवन्धबाट सोझै लाभ पाउने भएपछि जो बाईडेनले मर्न मार्न युक्रेनमा सेना पठाउने निर्णय भने गराएका छैनन् । यो प्रतिवन्धपछि अमेरीकी डलरको भाउ बृद्धि हुनेछ र रुसी मुद्रा रुबेलको भाउ कमजोर जसबाट अमेरीकाले सोझै नाफा कमाउनेछ ।
अर्को रुस युक्रेनबाट युरोपमा ठूलो परिणाममा प्राकृतिक ग्यासको निर्यात हुने गर्दछ । त्यो अहिले घटेको छ । रुस जर्मनी ग्यास पाईपलाईन नर्ड स्ट्रीम २ पनि प्रतिवन्धित छ । ग्लोबल टाईम्सले प्रकाशित गरको आँकडा अनुसार २०२१ मा रुसले युरोपमा १९६.६ बिलियन क्युबिक मिटर प्राकृतिक ग्यास निर्यात गरेको थियो । यो रुसको बैदेशिक निर्यातको ८१ प्रतिशत हो । युक्रेन संकटपटि यो निर्यात ७२ अर्ब क्युबिक प्रतिवर्षमा सीमित हुनेछ । यसबाट फाईदा लिन अमेरीकाले सन् २०२२ मा आफ्नो प्राकृतिक ग्यास उत्पादन क्षमता बढाएर एक ट्रिलियन क्युबिक मिटर पुर्याएको छ र उसले खरीदकर्ता खोजीरहेको छ । जुन ठूलो मात्रामा युरोप बाहेक अन्त सप्लाई गर्न उसलाई गाह्रो थियो । रुसलाई प्रतिवन्ध गरिदिएपछि अब युरोप अमेरीकाको प्राकृतिक ग्यासको बजार हुनेछ ।
अर्कोतिर रुसी बैंक प्रतिवन्धित भएपछि र स्वीफ्ट सिस्टमबाट रुसलाई अलग गरेपछि रुबेल कमजोर हुन थालेको छ । यसबाट अमेरीकाले भारी लाभ हासिल गर्नेछ ।
यसै गरी नेटोको हैसियतमा अमेरीका र युरोप मिलेर रुसलाई प्रतिवन्ध गरेका कारण रुसको युरोपसँगको ब्यापारमा कमी आएको छ । रुसले सन् २०२१ मा युरोपसँग २८२ अर्ब डलरको ब्यापार गरेको थियो । जुन कुल रुसी ब्यापारको ३५.७ प्रतिशत थियो । जब कि रुस र अमेरीकाको ब्यापार मात्र ३४ अर्ब डलर बढी थियो । यही मौकामा अमेरीकाले युरोपसँगको आफ्नो ब्यापार बृद्धि गर्न शुरु गरेको छ ।
अन्त्यमा अमेरीकाले हतियार बेचेर भारी पैसा कमाउने सुर कसेको छ । युरोप र रुसबीच संकट थपिदिएपछि रुसको त्रासले जर्मनी सहित थुप्रै युरोपेली देशले रक्षा बजेट बढाउने घोषणा गरीसकेका छन् । यसरी रक्षा खर्च बढाएपछि अमेरीकाले उत्पादन गर्ने अत्याधुनिक हतियार प्रणाली र उपकरण युरोपमा बिक्री हुने र आफूले पैसा कमाउने अमेरीकाको आशा पलाएको छ ।
अमेरीकाले चीनको डर देखाएर ताईवानलाई हतियार बेचिरहेको छ भने रुसको डर देखाएर युक्रेन र अब युरोपेली मुलुकमा हतियार बेच्ने विष्लेषकहरुको तर्क छ । अमेरीकाको यही आर्थिक र प्रविधिको आधार हो जसबाट उसले प्रजातन्त्रका नाममा संसारमा आफनो प्रभुत्व कायम गरीरहेको छ ।
