काठमाडौं, असोज ३ । आज पाँचौ संविधान दिवस विभिन्न कार्यक्रमको आयोजना गरी मुलुकभर मनाइदै छ । कोरोना महामारीका कारण ठूला औपचारीक समारोहहरु नरहे पनि विभिन्न कार्यक्रमहरु हुने छन् । सरकारले घर घरमा झण्डार राखेर यो दिवस मनाउन अपील गरेको छ ।
नेपाली जनताले आफूले चुनेका प्रतिनिधिमार्फत संविधान प्राप्त गर्ने सात दशक लामो चाहनाले २०७२ असोज ३ गते मूर्तरुप पाएको भनिएको थियो थियो ।
संविधान जारी भएको दुई बर्ष भित्रै नेपालको संविधान कार्यान्वयनको पहिलो खुड्किलो स्थानीय निर्वाचन सम्पन्न भइसकेको छ । प्रदेश र प्रतिनिधीसभा निर्वाचन पनि भयो ।
त्यो बेला सम्म सकारात्मक आशा गरेका जनता पछिल्लो तीन वर्षमा पूर्ण निराश बन्ने स्थिति देखिएको छ ।
भारतको नाकाबन्दी र अवरोधका बीच संविधान जारी भएकाले पनि सरकारले केही लोकप्रियता पाप्त गरेको थियो ।
तर अहिले खास गरी कोरोना महामारी पछि सरकारले गरेका काम, बढदो भ्रष्टाचार, नातागोता र भ्रष्ट चरित्रकालाई समेत नियुक्ति, निर्वाचन हारेकालाई पनि राष्टिय सभामा लगिने, महामारीमा जनताले राहत र रोजगारी नपाएर र उपचार नपाएर छटपटाउनु पर्ने अवस्था, विदेशमा अलपत्र नेपालीमाथि उद्धारमा चुक्नु, सत्ताका लागि हानाथाप गर्नु जस्ता कुराले नयाँ सविधान पछि र नयाँ दुई तिहाईको सरकार आए पछि जनताले गरको आशा निराशामा बदलिएको अनुभव विज्ञहरुको छ ।
सरकारले संविधान कार्यन्वयनका लागि थुप्रै कानुन बनाए पनि प्रभावकारी हुन सकेका छैनन् ।
अर्कोतिर अझै पनि जनता समाजवादी पार्टीले संविधान दिवस मनाएको छैन । उसले संविधान शसोधनको माग राखेर निरन्तर आवाज उठाईरहेको छ ।
गणतन्त्रात्मक संविधान आउदा पनि दलका नेता र सार्वजनिक पद धारण गर्नेहरुको चरित्र र व्यवहार पुरानै संस्कृतिको हुनु, आर्थिक विकास सुस्त हुनु, बेरोजगारी अन्त्य, शैक्षिक क्षेत्रको गुणात्मक विकास नहुनु जस्ता थुप्रै समस्या देखिएका कारण जनताले आशा गरे अनुसार प्रतिफल प्राप्त गर्न सकेका छैनन् ।
नेपालको लिखित संविधान मध्ये यो सातौं संविधान हो भने नयाँ संविधानले नेपाललाई विश्वमा नै सहभागितामूलक लोकतान्त्रिक देशको परिचय दिएको छ । तर व्यवरमा त्यसको कार्यन्वयन निकै फिताले भएको जानकारहरु बताउछन ।
नेपालमा २००४ सालको अन्तरीम संविधान हुदै पटक पटक संविधान जारी भए । २०४७ सालमा जारी भएको संविधानलाई पनि विश्वमै उत्कृष्ट संविधान भनियो तर त्यो पनि लामो समय टिकेन ।
त्यस पछि दश बर्षे माओवादी जनयुद्ध पछि ६३ सालमा अन्तरीम संविधान जारी भयो । त्यसले केही बर्ष मुलुक संक्रमणकालीन अवस्थामा गुज्रियो । तर ७२ सालमा जारी भएको संविधानले पनि अझै अधिकार पुरा नदिएको भन्ने असन्तुष्टी एकातिर छ भने गुणात्मक शासकीय संरचना र स्वरुप परिवर्तन नहुदाँ जनतामा खासै उत्साह पैदा हुन सकेको देखिदैन ।
यसैविच राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीले संविधान दिवसका अवसरमा स्वदेश तथा विदेशमा रहनुभएका सम्पूर्ण नेपाली दाजुभाइ तथा दिदीबहिनीमा सुख, शान्ति, प्रगति र समृद्धिका साथै देशमा राष्ट्रिय एकता, अखण्डता, सहकार्य एवं आपसी सद्भाव कायम हुन सकोस् भनी शुभकामना व्यक्त गरेकी छन् ।
राष्ट्रपति भण्डारीले शुभकामना दिँदै नेपाली जनताको लामो संघर्ष, बलिदान र प्रतीक्षापछि प्राप्त गरेको संविधान कार्यान्वयन गर्दै लैजानुपर्ने बताईन् ।
यसैगरी उपराष्ट्रपति नन्दबहादुर पुनले दिवसको शुभकामना दिँदै संविधानको पूर्ण कार्यान्वयनसँगै राजनीतिक संक्रमण पूर्ण अन्त्य भई देश आर्थिक समृद्धिको यात्रामा अघि बढ्ने विश्वास व्यक्त गरे ।
यसैगरी प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले संविधान दिवसकोअवसरमा शुभकामना दिएका छन् ।
