२५ असोज, २०८३ (११ अक्टोबर, २०२६)
गोरखा। डेढ महिनाअघि भोटेकोशी–त्रिशूली बाढीका क्रममा तटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई सचेत गराउने साइरन नबजेपछि सरकारी पूर्वसूचना प्रणालीमाथि उठेको प्रश्न सेलाउन नपाउँदै गोरखामा अर्को ठूलो विपद् आइपरेको छ। असोज २५ गते बिहान करिब ५ बजे चुमनुब्री गाउँपालिका–६ स्थित चुम्लिङ नजिकैको उङ्गिलुङ खोलामा आएको बाढीले स्यारखोला थुनिएपछि एक्कासि फुटेर बूढीगण्डकी नदीमा लेदोसहितको भीषण बाढी आएको थियो। उक्त क्षेत्रमा कुनै पनि स्वचालित पूर्वसूचना प्रणाली वा साइरन नहुँदा सरकारी संयन्त्रको पूर्वतयारी र सूचना प्रवाहको गतिमाथि पुनः गम्भीर प्रश्न खडा भएको छ।
राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणका अनुसार हिमाली क्षेत्रका साना खोला भएकाले उङ्गिलुङ र स्यारखोलामा बाढी मापन केन्द्र वा साइरन जडान गरिएको थिएन। बाढी आरूघाटस्थित मापन केन्द्रमा पुग्नुअघि नै लोक्पालगायत माथिल्लो भेगका स्थानीय बासिन्दाले आफैँ फोन र सामाजिक सञ्जालमार्फत तल्लो तटीय क्षेत्रका आफन्त र अन्य गाउँलेलाई समयमै खबर गरेका थिए। प्राधिकरणको केन्द्रीय कार्यालयमा साढे ५ बजे मात्र सूचना पुगेको थियो भने ६ बजेतिर मात्र तटीय क्षेत्रमा एसएमएस पठाइएको थियो। स्थानीय समुदायको आफ्नै सक्रियता र आपसी सञ्चारका कारण ठूलो मानवीय क्षति हुनबाट जोगिएको छ।
मानवीय क्षति तुलनात्मक रूपमा कम भए पनि बाढीले ठूलो भौतिक विनाश निम्त्याएको छ। बाढीबाट दुईवटा पक्की पुल, दुईवटा झोलुङ्गे पुल, तीनवटा जलविद्युत् आयोजना, ४५ वटा पूर्ण क्षतिग्रस्त घर र २७ वटा आंशिक क्षतिग्रस्त घरमा क्षति पुगेको छ। चुमनुब्री–६ को उङ्गिलुङ क्षेत्रमा चौँरी चराउन गोठमा गएका दुई महिला र तीन पुरुष गरी ५ जना अझै बेपत्ता रहेका छन्। खोज तथा उद्धारका लागि नेपाली सेनाका चारवटा हेलिकप्टर प्रयोग गरी ९ जना विदेशीसहित ८२ जनाको उद्धार गरिएको छ भने सेना, नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरी बलका गरी कुल ७०३ जना सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएका छन्।
