१४ साउन, काठमाडौं ।
आज भोटो जात्रा, वर्षा र सहकालका देवता रातो मच्छिन्द्रनाथको ऐतिहासिक भोटो जात्रा मनाइदै छ ।
राजधानीमा विशेष कार्यक्रम गरी भोटो जात्रा मनाईदैछ । उता ललितपुरमा साझ रातोमछिन्द्रनाथको भोटो देखाउने जात्राको आयोजना गरिदैछ ।
सो अवशरमा राष्ट्रप्रमुख विद्यादेवी भण्डारी ,प्रधानमन्त्री केपि ओली लगायतका संबैधानिक निकायका पदाधिकारीहरु सहभागी हुनेछन् ।
विशेष महत्वका साथमा मनाउने गरिएको यो जात्राको अन्तिम दिन भोटो देखाएपछि समापन हुन्छ ।
लोक मान्यताअनुसार टौदहका नागराज कर्कोटले नागिनीको आँखाको रोग निको पारेवापत किषानलाई दिएको भोटो खेतको आलिबाट हराएको र पछि मछिन्द्रनाथको जात्रामा अर्कैले लगाएर आएपछि किसानले आफ्नो भोटो भन्दै दाबी गरेपछि दुबै पक्षबीच खोसाखोस भयो ।
सो विवाद लिच्छवी राजा गुणकामदेवसमक्ष पुगेपनि पर्याप्त प्रमाणको अभाबमा भोटो कसको हो भन्ने निर्णय गर्न नसकेपछि प्रमाण लिएर नआउञ्जेल सो भोटो मच्छिन्द्रनाथको जिम्मा लगाइ रथमा राखेर कसैको प्रमाण छ कि भन्ने जानकारी लिने उद्देश्यले अर्को वर्ष देखाए ।
सोही परम्पराअनुसार प्रत्येक वर्ष मच्छिन्द्रनाथको रथयात्राको अन्तिम दिन सो भोटो कसको हो भनी रथको बुर्जाबाट पुजारीले चारैतिर घुमाउँदै तीन पटकसम्म देखाउने प्रचलन रहिआएको छ ।
मच्छिन्द्रनाथको रथ जावलाखेल पुगेको चौथो दिनमा भोटो देखाउने गरिन्छ । रातो मच्छिन्द्रनाथको जात्रा नेपालकै सबैभन्दा लामो समयसम्म चल्ने जात्रा हो ।
वैशाख शुक्ल प्रतिपदादेखि सुरु हुने जात्रा असार शुक्ल चौथिमा सकिने गर्दछ । भोटो जात्राको अवसरमा आज सरकारले उपत्यकामा सार्वजनिक बिदा दिएको छ ।